Wypowiedź pisemna to jedno zadanie na 10 punktów, czyli około jednej piątej całego wyniku. Uczeń pisze e-mail albo wpis na blogu, długości od 50 do 120 wyrazów, i musi odnieść się do trzech podpunktów podanych w poleceniu.
W skrócie: jedno zadanie, bez wyboru · polecenie po polsku · trzy podpunkty do rozwinięcia · podany początek wypowiedzi · 50–120 wyrazów · 10 punktów.
Skąd biorą się te 10 punktów
Nie z jednej oceny „ładnie napisane". Egzaminator liczy w czterech osobnych kategoriach:
| Za co | Punkty | Co decyduje |
|---|---|---|
| Treść | 0–4 | do ilu podpunktów uczeń się odniósł i ile rozwinął |
| Spójność i logika | 0–2 | czy tekst się trzyma kupy, czy to luźne zdania |
| Zakres środków językowych | 0–2 | czy słownictwo wychodzi poza najprostsze |
| Poprawność środków językowych | 0–2 | błędy gramatyczne, leksykalne, ortograficzne |
Kryteria za informatorem CKE o egzaminie ósmoklasisty z języka angielskiego.
Najdroższy błąd: pominięty podpunkt
Treść waży najwięcej i jest liczona tabelką, nie na oko. Informator podaje ją wprost:
| Odniósł się do… | Rozwinął… | Punkty za treść |
|---|---|---|
| 3 podpunktów | 3 | 4 |
| 3 podpunktów | 2 | 3 |
| 3 podpunktów | 1 | 2 |
| 3 podpunktów | 0 | 1 |
| 2 podpunktów | 2 | 2 |
| 1 podpunktu | 1 | 0 |
Przeczytajmy ostatni wiersz jeszcze raz: uczeń, który odniósł się do jednego podpunktu i nawet go rozwinął, dostaje zero punktów za treść. Cała reszta — poprawna gramatyka, ładne słownictwo — daje mu maksymalnie 6 z 10.
Dlatego pierwsza rzecz, jakiej uczymy przy tym zadaniu, nie jest językowa. To odhaczenie trzech podpunktów w poleceniu ołówkiem, zanim padnie pierwsze angielskie słowo.
Co znaczy „rozwinął"
Odniesienie się to jedno zdanie na temat. Rozwinięcie to dopowiedzenie czegoś więcej: dlaczego, kiedy, z kim, co z tego wynikło. Jedno zdanie „I went to the cinema" odnosi się do podpunktu o weekendzie. „I went to the cinema with my sister and we watched a comedy, it was really funny" — rozwija go.
To najprostsza rzecz do wyćwiczenia w całym arkuszu i jednocześnie ta, która najczęściej zostaje nieprzećwiczona.
Długość: 50–120 wyrazów
Przedział jest szeroki, więc nie ma sensu liczyć słów na palcach. Ważniejsze, że górna granica to 120 wyrazów — to około dziesięciu zdań. Dłuższy tekst nie daje więcej punktów, a daje więcej okazji do błędu, który zabierze punkt za poprawność.
Początek wypowiedzi bywa podany w poleceniu. Warto z niego skorzystać, bo to darmowe zdanie, które już jest poprawne.
Jak to ćwiczymy
- Zawsze na czas — wypowiedź pisze się na końcu arkusza, gdy zostało najmniej minut i najmniej cierpliwości
- Z kryteriami w ręku — uczeń sam ocenia swoją pracę według tej samej tabeli, którą stosuje egzaminator
- Na powtarzalnych schematach — e-mail i wpis na blogu mają swoją stałą budowę, a przećwiczony szkielet zdejmuje z głowy pół zadania
- Z naciskiem na trzy podpunkty, bo to tam leżą cztery z dziesięciu punktów
Na kursie każdy próbny arkusz kończy się omówieniem wypowiedzi pisemnej osobno. Nie „popraw błędy", tylko: ile punktów by dostał i za co je stracił.
Skąd te informacje
Wszystko powyżej pochodzi z informatora CKE o egzaminie ósmoklasisty z języka angielskiego, z części o zasadach oceniania wypowiedzi pisemnej. Kryteria bywają opisywane w sieci w wersjach sprzed zmiany formuły, dlatego warto sprawdzać u źródła.
